ՍԴՀԿ-ի գնահատականները կոշտ են

ՍԴՀԿ անդամները, ովքեր շաբաթ օրվանից Երեւանում են գտնվում կուսակցության 19-րդ համագումարին մասնակցելու համար, շարունակում են իրենց մտահոգությունը հնչեցնել հայ-թուրքական արձանագրությունների վերաբերյալ:

Ի տարբերություն մյուս երկու ավանդական կուսակցությունների` ՀՅԴ-ի եւ ՀՌԱԿ-ի, հնչակյաններն իրենց մտահոգությունները հնչեցնում են շատ ավելի կոշտ եւ չեն փորձում Սերժ Սարգսյանին ազատել ստեղծված իրավիճակի պատասխանատվությունից` մեղքը ԱԳ նախարարի վրա գցելով: Հնչակյանները սկսեցին կոշտ գնահատականներ հնչեցնել դեռեւս կուսակցության` շաբաթ օրը տեղի ունեցած համագումարում: Ըստ մեր աղբյուրների, այնուհետեւ Ծաղկաձորում, 3 օր շարունակված եւ երեկ ավարտված փակ քննարկումների ժամանակ, նույնքան կամ առավել կոշտ գնահատականներ են հնչել: Երեկ էլ լրագրողների հետ են հանդիպել կուսակցության նորընտիր Կենտրոնական վարչության անդամներից 2-ը` Լիբանանի խորհրդարանի նախկին պատգամավոր Եղիա Ջերեջյանն ու Լիբանանի ներկայիս խորհրդարանի պատգամավոր Սեպուհ Գալփակյանը, ովքեր արդեն հրապարակային խոսել են այդ ամենի մասին: Մասնավորապես, Եղիա Ջերեջյանը հաստատել է, որ հայ-թուրքական արձանագրությունների վերաբերյալ շատ խիստ քննադատական գնահատականներ են հնչել ՍԴՀԿ-ի փակ քննարկումների ժամանակ: Ըստ Ջերեջյանի, հայ-թուրքական արձանագրությունների վերաբերյալ Սփյուռքում եւ Հայաստանում միատեսակ մոտեցում չկա: Ջերեջյանը դա բացատրել է «ժողովուրդ-իշխանություն անվստահության մթնոլորտի» առկայությամբ: «Կան եզրակացություններ, որոնք բանաձեւերի մեջ չկան, բայց մարդիկ վախենում են, որ ապագան կարող է ի վնաս մեզ գնալ: Նույնիսկ մեր կուսակցության մեջ այս կապակցությամբ տարբեր տեսակետներ արտահայտվեցին»,- ասել է Ջերեջյանը: Լիբանանի խորհրդարանի պատգամավոր Սեպուհ Գալփակյանն էլ ասել է, որ Սփյուռքի հետ հայ-թուրքական հարաբերությունների հարցը քննարկելու` Սերժ Սարգսյանի քայլը «խիզախ է, բայց` ուշացած», եւ Սարգսյանը շատ դժվարությունների կհանդիպի: «Որովհետեւ հստակ տեսակետներ կան, որ Հայաստանի կողմից նման քայլը անընդունելի է»,- ասել է Գալփակյանը` հավելելով, որ Սփյուռքի գաղթօջախների, հատկապես` լիբանանահայության կողմից սուր քննադատություններ են լինելու: «Այս քայլը ուշացած է: Նրա կողմից նախատեսված այցելությունները պետք է կատարվեին նախքան արձանագրությունները»,- շեշտել է ՍԴՀԿ Կենտրոնական վարչության նորընտիր անդամը: Բայց ՍԴՀԿ-ի մտահոգությունները այսքանով չեն ավարտվում, եւ մեր տեղեկություններով, եռօրյա փակ քննարկումների արդյունքում հնչակյանները ընդունել են նաեւ հայտարարություններ, որոնք առաջիկայում պետք է ներկայացվեն հանրությանը: ՍԴՀԿ մամլո խոսնակ Նարեկ Գալստյանը երեկ մեզ տեղեկացրեց, որ այդ հայտարարությունները առնչվում են ոչ միայն հայ-թուրքական հարաբերություններին ու Ղարաբաղի հարցին, այլ նաեւ` Ջավախքին: Իսկ այս հարցերը քննարկելուց բացի, ՍԴՀԿ-ում, ինչպես արդեն տեղեկացրել ենք, տեղի են ունեցել այդ կուսակցության Կենտրոնական վարչության ընտրությունները: Երեկ կեսօրին ընտրությունները ավարտվել են եւ Կենտրոնական վարչության անդամներ են ընտրվել 9 հոգի: Նարեկ Գալստյանի փոխանցմամբ, ՍԴՀԿ կենտրոնական վարչության նոր կազմը այսպիսին է` Սեդրակ Աճեմյան (ԱՄՆ), Գրիգոր Խուդանյան (ԱՄՆ), Վազգեն Կալտակչյան (ԱՄՆ), Հակոբ Տիգրանյան (Կիպրոս), Եղիա Ջերեջյան (Լիբանան), Սեպուհ Գալփակյան (Լիբանան), Վահան Շիրխանյան (Հայաստան), Գուրգեն Եղիազարյան (Հայաստան) եւ Դիեգո Կարա-Մանուկյան (Ուրուգվայ): Կենտրոնական վարչության անդամները մինչեւ ուրբաթ օրը պետք է առանձին նիստ հրավիրեն, որի ընթացքում նրանք կընտրեն վարչության նոր ատենապետին, փոխատենապետին, ատենադպիրին: Մենք արդեն տեղեկացրել ենք, որ ըստ մեր աղբյուրների, շատ մեծ է ատենապետի պաշտոնում Սեդրակ Աճեմյանի վերընտրվելու հնարավորությունը: Նշենք նաեւ, որ բացի Կենտրոնական վարչության անդամներից, այս օրերին ընտրվել են նաեւ ՍԴՀԿ կենտրոնական վարչության երկու փոխանդամներ, ովքեր անհրաժեշտության դեպքում կփոխարինեն վարչության այս կամ այն անդամին, եթե որեւէ մեկը մինչեւ մյուս համագումար դուրս գա վարչության կազմից: Փոխանդամներ են ընտրվել Արարատ Մկրտչյանը` Հայաստանից, եւ Համբիկ Սարաֆյանը` ԱՄՆ-ից:
 http://www.armtimes.com/4881

ՍԴՀԿ-ն եւ հայությունը' պահանջատեր

Երեկ երեկոյան ավարտվել է Սոցիալ դեմոկրատ Հնչակյան կուսակցության հերթական 19-րդ Համագումարը, որին մասնակցում էին Հայաստանի և Սփյուռքի հայաշատ տարբեր քաղաքներից ժամանած պատվիրակներ:

 Այսօր կուսակցությունը հանդես է եկել պաշտոնական հայտարարությամբ, որում մասնավորապես ասվում է.

             «Համագումարն ընդգծեց, որ Հայաստանի Հանրապետությունը Թուրքիայի հետ հարաբերություններ հաստատելիս չի կարող անտեսել պատմության դառը փորձը: Մեկնելով այս իրողությունից' ՍԴՀԿ-ը մերժում է Թուրքիայի հետ ներկա սահմանները ընդունող որևէ արձանագրություն, մերժում է թուրքական ժխտողական պատմագրության ներկայացուցիչների հետ հայ և թուրք պատմաբաններից բաղկացած ցանկացած հանձնաժողով:

Հետևաբար, Հայաստան-Թուրքիա միջպետական հարաբերությունների նախաքայլը պետք է լինի պատմության առջև իր անցյալի պատասխանատվությունը ստանձնելու Թուրքիայի պատրաստակամությունը:

Սփյուռքը հետևանք է թուրքական իշխանությունների ծրագրած և գործադրած ցեղասպանության: Հետևաբար, համայն հայությունը  մնում է պահանջատերի իր դերի մեջ ու շարունակելու է  հետապնդել հայոց ցեղասպանության ճանաչումը և իր իրավունքների պաշտպանությունը ' անկախ այն բանից, թե ինչպիսի հարաբերություններ կզարգանան Հայաստանի և Թուրքիայի միջև»:

            Քննարկելով Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորման գործընթացը' ՍԴՀԿ 19-րդ համագումարը վերահաստատել է, որ Լեռնային Ղարաբաղի հարցը պետք է լուծվի ազգերի ազատ  ինքնորոշման իրավունքի միջազգային սկզբունքի համաձայն:

«Համագումարն անընդունելի է համարում մեզ պարտադրվող Մադրիդյան սկզբունքները, որոնք ենթադրում են միակողմանի զիջումներ հայկական կողմից: Համագումարը համարում է, որ Արցախի համար ոչ նպաստավոր այս առաջարկները հետևանք են բանակցային գործընթացից Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության դուրս մղման:

Համագումարը դիմում է  միջազգային ընտանիքին ճանաչելու Արցախի  անկախությունը գոյություն ունեցող տարածքի վրա, որն հաստատվել է ԼՂՀ-ում անցկացված հանրաքվեի արդյունքում»,-ասված է հայտարարության մեջ:

            Համագումարը լուրջ մտահոգություն  է արձանագրել Ջավախքի մեջ ստեղծված իրավիճակի կապակցությամբ. «Վրացական իշխանությունների վարած ազգայնամոլ քաղաքականությունը դրսևորվում է հայ բնակչության քաղաքացիական իրավունքների ոտնահարմամբ: Ջավախքում հետևողականորեն արգելափակվում են հայության ազգային համախմբանը ուղղված բոլոր ճիգերն ու քայլերը»:     

Քննարկելով Հայաստանի ներկա քաղաքական իրավիճակը, համագումարը արձանագրել է, որ Հայաստանն այժմ գտնվում է ժողովրդավարության միջազգային չափանիշներից հեռու:

« Հայաստանում այսօր առկա են օրինականության, մարդու իրավունքների,  խոսքի ազատության,  սոցիալական  արդարության և ազատ մրցակցության սկզբունքների լուրջ ոտնահարումներ: Հնչակյան կուսակցությունը համոզված է, որ վերոնշյալ խնդիրները կարելի է լուծել միայն հասարակության վստահությունը վայելող իշխանության միջոցով:

Այսպիսով' համագումարը վճռեց, որ ՍԴՀԿ-ն  Հայաստանում շարունակելու է ձգտել վերականգնելու ժողովրդավարությունը, օրինականությունը և սահմանադրական կարգը»,-ասված է հայտարարության մեջ:

http://a1plus.am/am/politics/2009/09/30/sdhk

«Իրականանում է Հայաստանը Սփյուռքից տարանջատելու քաղաքականությունը»

ՍԴՀԿ ԱՄՆ ներկայացուցիչը ուշացած է համարում Ս.Սարգսյանի այցը

«Մտավախությունն այն է, որ սա վերածվելու է PR կամպանիայի: Եվ երբ հանդիպումներ լինեն, «Հ1-»ը նման սովորություն ունի` շատ սիրուն նկարեն, մի քանի խոսքեր ասեն եւ առանց Սփյուռքի կարծիքը լիարժեք ներկայացնելու` ասվի, որ նախագահը գնաց Սփյուռք, հանդիպեց Սփյուռքի ժողովրդի հետ եւ Սփյուռքը համակարծիք է», - երեկ հրավիրած ասուլիսում հայտարարեց Սոցիալ-դեմոկրատ հնչակյան կուսակցության Արեւմտյան Ամերիկայի ատենապետ Համբիկ Սարաֆյանը:


Վերջինիս կարծիքով` շատ ավելի արդյունավետ պիտի լիներ, եթե այս հանդիպումը լիներ 3 ամիս առաջ: Ինչպես գիտեք` հոկտեմբերի 1-ից մեկնարկելու է Ս.Սարգսյանի ճամփորդությունը հայկական գաղթօջախներ` հայ-թուրքական արձանագրությունների առթիվ Սփյուռքի տեսակետներին ծանոթանալու համար: Հետաքրքրականն այն է, որ Ս.Սարգսյանը Սփյուռք այցելում է այն բանից հետո, երբ Թուրքիայի վարչապետ Էրդողանն արդեն իսկ հայտարարել է, որ հոկտեմբերի 10-ին հայ-թուրքական արձանագրությունները ստորագրվելու են, ու հայկական կողմը չի հերքել դա: Ասել է թե` անկախ Սփյուռքը ինչ կասի Ս.Սարգսյանին` կբողոքի, հանրահավաք կանի, թե նստացույց, միեւնույն է, որոշված է, որ արձանագրությունները ստորագրվելու են:

Հայ-թուրքական հարաբերություններում Սփյուռքի ներկայացուցիչների կարծիքին տեղեկանալու եւ այդ կարծիքը հաշվի առնելու` Հայաստանի իշխանությունների անկեղծությանը երեկ դժվար էր հավատալ. Սփյուռքում գործող կուսակցության` ՍԴՀԿ-ի հայ-թուրքական հարաբերությունների մասին տեսակետներ ներկայացնող ասուլիսին ներկա չէր ոչ Հանրային հեռուստատեսությունը, ոչ էլ իշխանական վերահսկողության ներքո գտնվող մի շարք հեռուստաընկերություններ:

Ինչեւէ, ՍԴՀԿ-ն դեռ հրավեր չի ստացել Ս.Սարգսյանի ամերիկյան հանդիպումներին մասնակցելու, եւ Համբիկ Սարաֆյանի խոսքերով` իրենք դեռ չգիտեն` կմասնակցե՞ն, թե՞ ոչ, եւ ի՞նչ ձեւաչափով է լինելու հանդիպումը: «Ինչ որ այսօր ենք ասում, նույնն էլ նախագահին էր ասվելու», - ասաց Սարաֆյանը: ՍԴՀԿ ներկայացուցչի խոսքերով` հայ-թուրքական արձանագրությունների ընդունումը կխորացնի Հայաստան-Սփյուռք անջրպետը: «Հայաստանը Սփյուռքից տարանջատելու Թուրքիայի իրականացրած վաղեմի քաղաքականությունն անուղղակի իրականություն է դառնում», - հայտարարեց նա:

Համբիկ Սարաֆյանը կարծում է, որ Հայաստանի իշխանությունը նահանջի տեղ չունի, արդեն իսկ «այո»-ն ասել է, եւ նահանջը անլուրջ կարող է ընկալվել: ՍԴՀԿ ներկայացուցչի համոզմամբ` հայ-թուրքական արձանագրությունները կարող էին այլ տեսք ունենալ, եթե Հայաստանում առկա ներքին չլուծված խնդիրները չլինեին: «Սրա շարունակությունը, բնականաբար, ղարաբաղյան հարցն է», - ասաց նա: Սարաֆյանը նշում է, որ Սփյուռքը Հայաստանի իշխանության վարած քաղաքականությանը ներազդելու հնարավորություններ չունի, եւ առաջին հերթին դա պետք է անի Հայաստանի ժողովուրդը: «Սփյուռքը չի ժխտում, որ անհրաժեշտ է հարաբերություններ ունենալ: Ինչ վերաբերում է Ցեղասպանության հարցին` Սփյուռքը շատ ավելի միահամուռ է: Ինչպե՞ս կարելի է այս հարցն այսպես արծարծել: Սփյուռքը պատրաստ չի եւ պատրաստ չի եղել երբեք: Եթե Հայաստանի ներքին հարցերը լուծված չեն, ինչպիսի որոշումներ էլ ընդունվեն, միշտ կասկածելի բնույթ են ստանալու», - նկատեց ՍԴՀԿ ներկայացուցիչը:

Համբիկ Սարաֆյանի կարծիքով` Ցեղասպանության ճանաչման հարցում Հայաստանը պետք է հստակ մոտեցում ունենար եւ այն տարանջատեր պետական քաղաքականությունից, պետք է լինեին Սփյուռք-Հայրենիք հասկացություններ, ու հստակ ցույց տրվեր, թե նրանցից որն ինչ առաջնահերթություններ ունի:
http://www.zhamanak.com/article/12892/

ՍՓՅՈՒՌՔԱՀԱՅԵՐԸ ՀԱՄԱՁԱՅՆ ԷԻՆ

Շաբաթ օրը կառավարության նիստերի դահլիճում կայացավ Սոցիալ-դեմոկրատ հնչակյան կուսակցության 19-րդ համագումարը, որին մասնակցելու համար Հայաստան էին ժամանել ՍԴՀԿ Սփյուռքի տարբեր կառույցների ներկայացուցիչները։

ՍԴՀԿ համագումարը Հայաստանում անց է կացվում արդեն 2-րդ անգամ։ Ու թեեւ համագումարի հիմնական նպատակը ՍԴՀԿ Կենտրոնական վարչության նոր կազմի ընտրությունն էր, սակայն համագումարը Հայաստանում անցկացնելու պատճառը հատկապես հայ-թուրքական նախաստորագրված արձանագրությունների հարցն էր։ Սույն խնդրին ՍԴՀԿ ներկայացուցիչները անդրադարձան ոչ միայն համագումարի ժամանակ, այլ նաեւ համագումարից հետո` Ծաղկաձորում կայացած փակ քննարկման ժամանակ, որը մինչեւ երեկ դեռ չէր ավարտվել։ Իսկ համագումարին մասնակցելու համար ՍԴՀԿ ներկայացուցիչները, բացի ընդդիմությունից, հրավերներ էին ուղարկել նաեւ իշխանական կուսակցությունների ղեկավարներին, այդ թվում եւ Սերժ Սարգսյանին։ Ընդդիմությունից համագումարին մասնակցում էին ՀՀ առաջին նախագահ Լեւոն Տեր-Պետրոսյանը, ով վերջում հանդես եկավ նաեւ ծավալուն ելույթով, ինչպես նաեւ Կոնգրեսի անդամ կուսակցությունների ղեկավարները։ Ինչ վերաբերում է իշխանական եւ պրոիշխանական ուժերին, ապա Սերժ Սարգսյանը, բնականաբար, համագումարին չէր եկել. փոխարենը, ՀՅԴ-ից ներկա էր Բյուրոյի անդամ Աղվան Վարդանյանը, իսկ մյուս ավանդական կուսակցությունից` ՀՌԱԿ էլ` ատենապետ Հարություն Առաքելյանը։ Վերջին երկուսը նստել էին կողք կողքի եւ աչքի ընկան ոչ միայն նրանով, որ հանդես չեկան անգամ կարճ ողջույնի խոսքով, այլ նաեւ նրանով, որ մի քանի անգամ, երբ ամբողջ դահլիճը հոտնկայս ծափահարում էր Լեւոն Տեր-Պետրոսյանին, նրանք ցուցադրաբար մնացին նստած։ Ինչ վերաբերում է ելույթներին, ապա դրանք, բնականաբար, հագեցած էին Հայաստանի առջեւ ծառացած խնդիրների մասին հիշատակումներով եւ հատկապես` հայ-թուրքական արձանագրություններին առնչվող մտահոգություններով։ Մասնավորապես, ՍԴՀԿ Կենտրոնական վարչության ատենապետ Սեդրակ Աճեմյանը հայտարարեց, որ հայ-թուրքական արձանագրությունները «զայրույթի հսկա ալիք են բարձրացրել Սփյուռքի գաղթօջախներում»։ Աճեմյանը շեշտեց, որ Հայաստանը հայտնվել է ներքին ու արտաքին դժվարությունների առջեւ, եւ որ դրանց հաղթահարման համար անհրաժեշտ է Հայաստանի եւ Սփյուռքի ջանքերի մեկտեղումը։ «Բայց մենք, դժբախտաբար, հեռու ենք այդ նպատակներից»,- նշեց Աճեմյանը` հավելելով, որ «այսօր տեսնում ենք, թե ինչպիսի պառակտում է առաջացել Հայաստանի ժողովրդի եւ իշխանության միջեւ»։ «Վերջին ամիսներին այդ պառակտումը խորացել է Հայաստանի եւ Թուրքիայի միջեւ ընթացած բանակցությունների պատճառով, իսկ վերջերս հրապարակված արձանագրությունները հիասթափության հսկա ալիք առաջացրեցին Սփյուռքում ապրող մեր ժողովրդի զավակների մոտ։ .... Երկրորդ խնդիրը, որ մեզ մտահոգում է, բնականաբար` Արցախի հարցն է. հազարավոր հայորդիների արյան գնով ազատագրված տարածքը սակարկության առարկա դարձնելը մեզ համար անընդունելի է»,- հայտարարեց Աճեմյանը։ ՍԴՀԿ Հայաստանյան կառույցի ատենապետ Լյուդմիլա Սարգսյանն էլ, անդրադառնալով անկախության տարիներին Հայաստանի ձեռքբերումներին, նշեց, որ այսօր անկախության հարցում «նկատվում է որոշակի նահանջ»։ «Արտաքին քաղաքական ոլորտում դիտվում են գործընթացներ, որոնք լի են վտանգներով, եւ կարող ենք ունենալ անդառնալի բացասական հետեւանքներ` ոչ միայն հայոց պետականության, այլ նաեւ համայն հայության համար»,- իր ելույթում ասաց տիկին Սարգսյանը։ Առաջին նախագահ Լեւոն Տեր-Պետրոսյանի` Սփյուռքին ուղղված ելույթի հատկապես առանձին հատվածներ ՍԴՀԿ-ի սփյուռքահայ պատվիրակները լսում էին գլխի դրական շարժումներով։ Դա հատկապես աչքի ընկավ այն ժամանակ, երբ առաջին նախագահը, ներկայացնելով երկրում տիրող քաղաքական, սոցիալական, տնտեսական եւ իրավական իրավիճակը, հայտարարեց. «Դա արդյո՞ք չի թուլացնում հենց Սփյուռքի դիրքերը, չի՞ ամաչեցնում Սփյուռքին` իրենց համերկրացիների առջեւ։ Ինչպե՞ս պետք է սփյուռքահայը արժանապատվորեն խոսի ամերիկացու կամ ֆրանսիացու հետ, երբ իր հայրենիքում քաղբանտարկյալներ կան, եւ արդյո՞ք սրա գինը չպետք է վճարի այս պետությունը»։ Այս խոսքերը սփյուռքահայ պատվիրակները լսում էին դեմքի այնպիսի արտահայտությամբ, ասես նրանցից յուրաքանչյուրը իր վրա զգացել է այդ ամոթը։ Համագումարի պաշտոնական բացումից հետո հնչակյանները ուղեւորվեցին Ծաղկաձոր. այստեղ մինչեւ երեկ ուշ երեկո ՍԴՀԿ-ականները քննարկում էին ինչպես հայ-թուրքական հարաբերությունների հարցը, այնպես էլ Հայաստանի ներքաղաքական խնդիրները։ Քննարկումը կշարունակվի նաեւ այսօր։ Իսկ քննարկումների ավարտից հետո ՍԴՀԿ-ն հանդես է գալու հայտարարությամբ, որտեղ անդրադառնալու է հայ-թուրքական հարաբերությունների խնդրին։ Մեր տեղեկություններով, Ծաղկաձորում քննարկվել է նաեւ Կոնգրեսի հետ համագործակցության հարցը։ Ինչ վերաբերում է ՍԴՀԿ կենտրոնական վարչության անդամների ընտրությանը, ապա այն եւս երեկ դեռ չէր ավարտվել։ Մեր տեղեկություններով, սակայն, հատկապես մեծ է ատենապետի պաշտոնում Սեդրակ Աճեմյանի վերընտրվելու հավանականությունը։ Նշենք, որ այս ընտրությունները չեն վերաբերում ՍԴՀԿ Հայաստանյան կառույցին. հայաստանյան կառույցի համագումարը, որի ժամանակ լինելու են նաեւ ընտրությունները, նախատեսված է առաջիկայում` կամ հոկտեմբերին, կամ նոյեմբերին։
http://www.armtimes.com/3196

ԼԵՎՈՆ ՏԵՐ-ՊԵՏՐՈՍՅԱՆԻ ԵԼՈՒՅԹԸ

Ողջունում եմ ՍԴՀԿ 19-րդ համագումարը եւ հատկապես այն առիթով, որ այն տեղի է ունենում Հայաստանում, ինչի մասին 18 տարի առաջ ոչ ոք չէր կարող երազել։

Ասվեց, իհարկե, որ համագումարը տեղի է ունենում բախտորոշ, ճակատագրական ժամանակաշրջանում։ Սա ճշմարտություն է, բայց ցավալի ճշմարտություն։ Ցավալի է այն առումով, որ 18 տարվա անկախությունից հետո մենք բախտորոշ եւ ճակատագրական ժամանակաշրջանում ենք ապրում, երբ պիտի արդեն կայացած պետություն ունենայինք, ոչ մի պատահականություն չպիտի վտանգեր մեր գոյությունը, ոչ մի նյարդայնություն, լարվածություն չպետք է լիներ մեր հասարակությունում եւ արտաքին հարաբերություններում։ Ցավոք, մենք շատ ժամանակ ենք կորցրել, եւ այդ ժամանակը կորցրել ենք հատկապես վերջին 10 տարիների ընթացքում, երբ պետության քաղաքականությունը շեղվեց իր բնական հունից։ Այսինքն` նախկին պրագմատիկ, ռեալ քաղաքականությունը փոխարինվեց գաղափարախոսական քաղաքականությամբ, եւ դրա տակ իշխանությունները իրականացնում են իրենց մութ գործերը։ Գաղափարախոսությունը, իհարկե, հրաշալի բան է, բայց դա նաեւ ծառայում է բռնապետերին, ծառայում է հարստահարիչներին` իրենց բռնապետությունները եւ հարստահարությունները քողարկելու համար։ Եւ դուք չպետք է զարմանաք, որ որքան հակաժողովրդական, բռնատիրական է պետությունը, այնքան արտաքուստ նա ազգայնական է իր գաղափարախոսությամբ։ Սա կրկնակի սպեկուլյացիա է եւ վիրավորանք նաեւ ազգին, որովհետեւ խաղալով ժողովրդի ազգային զգացմունքների հետ` իշխանությունները, փաստորեն, փորձում են դրանով ծածկել իրենց հանցավոր գործունեությունը։ Սա` մեկ դիտողություն` այս բախտորոշի մասին։ Այս բախտորոշը եւ ճակատագրականը հենց այն երկու բնութագրականներն են, որոնք ինձ ամենաշատն են հուզում, որովհետեւ դրանք չպետք է լինեին։ Երկրորդը` խոսվեց ազգային հարցերի մասին։ Հասկանալի է, մանավանդ` Սփյուռքը ավելի շատ մտահոգված է հայ-թուրքական հարաբերություններով, Ցեղասպանության ճանաչման խնդրով, Արցախի հարցով։ Սրանք բնական մտահոգություններ են, որոնք կան նաեւ Հայաստանում։ Բայց պետք է նկատի ունենալ, որ սրանք ամբողջը չեն եւ հիմնականը չեն։ Չէր լինի այս վտանգավոր պահը, չէին լինի հայ-թուրքական հարաբերությունների եւ Արցախի հարցի կարգավորման այս շատ մտահոգիչ զարգացումները, եթե չլինեին ավելի հիմնավոր պատճառներ։ Իսկ ավելի հիմնավոր պատճառը` դրանցից մեկը նշեց «Ժառանգության» նախագահը, դա ժողովրդավարությունն է, օրինականությունը եւ հայերեն բառը չկա` կաշառակերությունը դա չի արտահայտում, կոռուպցիան։ Մեր պետությունը վերից վար փտած է։ Սա դասական բռնապետություն է` իր քրեական բոլոր հատկանիշներով։ Կոռուպցիան քայքայում է հայ ժողովրդի բոլոր կենսական հյութերը, թուլացնում մեր պետությունը, մեր պետությունը դարձնում արտաքին ուժերի գործիք։ Չկա Հայաստանում որեւէ բարձրագույն պետական պաշտոնյա, չկա բարձրաստիճան պետական պաշտոնյա, որը սեփական բիզնես չունենա կամ իր պաշտոնավարության ընթացքում հսկայական հարստությունների տիրացած չլինի։ Վերջին 10 տարիներին պարբերաբար, սիստեմատիկորեն թալանվում է Հայաստանի ազգային հարստության կեսից ավելին։ Եթե չթալանվեր, այսօր մեր պետական բյուջեն կլիներ դրա կրկնապատիկը։ Առնվազն։ Եթե այդ թալանը չլիներ, տնտեսական ճգնաժամը այսքան ծանր հետեւանքներ չէր ունենա Հայաստանում։ Եթե ուրիշ ոչ մի ապացույց չունենայինք, բավական կլիներ միայն այն փաստը, որ Հայաստանը նախկին խորհրդային երկրների եւ ընդհանրապես` սոցիալիստական ճամբարի ամենաբարձր տնտեսական անկում արձանագրած երկիրն է։ Նման անկում չկա ուրիշ ոչ մեկում։ 18.5 տոկոս այս տարվա տնտեսական անկումն է` վերջին 8 ամիսներին։ Այդպիսի ուրիշ ոչ մի երկիր չկա` ոչ նախկին խորհրդային հանրապետությունների շարքում, ոչ էլ սոցիալիստական ճամբարում։ Չկա։ Ի՞նչն է պատճառը։ Երբ Հայաստանը Խորհրդային Միության գոյության ժամանակ համարվում էր ամենազարգացած պետություններից մեկը` տնտեսական առումով, մասնավորապես` ժամանակակից տեխնոլոգիաների առումով, ի՞նչ պատահեց այս երկրին։ Հասկացանք` շրջափակումը լրջորեն ազդեց այդ պրոցեսի վրա, պատերազմը, փախստականները եւ այլն, եւ այլն։ Բայց 18 տարի հետո արդեն ամոթ է խոսել այս հարցերի մասին` դրանք պիտի լուծված լինեին։ Սրանք օբյեկտիվ պատճառներ չեն։ Թալանել ոչ մեկը չի ստիպում, դա ինքնակամ գործունեություն է։ Եւ ի՞նչ եք ուզում` երբ այսպիսի վիճակ է տիրում Հայաստանում` եւ ժողովրդավարության բնագավառում, եւ տնտեսական բնագավառում, եւ օրինականության բնագավառում։ Եւ ինչո՞ւ ենք զարմանում, որ Հայաստանը ենթարկվում է այսպիսի արտաքին վտանգների։ Բա ի՞նչ պիտի լիներ։ Ի՞նչ պիտի լինի մի երկրի հետ, որտեղ հարյուրավոր քաղբանտարկյալներ կան։ Ողջ Արեւմուտքում` Եվրոպայի տարածքում, Կենտրոնական Եվրոպայում, նախկին խորհրդային հանրապետություններում, բացի միջինասիական մի քանի հանրապետությունից եւ Ադրբեջանից, որեւէ երկրում քաղբանտարկյալ չկա։ Չեմ խոսում Աֆրիկայի մասին, ասիական որոշ երկրների մասին։ Եթե մենք դրանց դասին պետք է պատկանենք, դա մեզ պատի՞վ է բերելու։ Դա արդյո՞ք չի թուլացնում հենց Սփյուռքի դիրքերը, չի՞ ամաչեցնում Սփյուռքին` իրենց համերկրացիների առջեւ։ Ինչպե՞ս պետք է սփյուռքահայը արժանապատվորեն խոսի ամերիկացու կամ ֆրանսիացու հետ, երբ իր հայրենիքում քաղբանտարկյալներ կան, եւ արդյո՞ք սրա գինը չպետք է վճարի այս պետությունը։ Պետք է վճարի եւ վճարում է։ Վճարում է թուրքերին. ամեն մի քաղբանտարկյալի համար Սերժ Սարգսյանը վճարում է թուրքերին, ադրբեջանցիներին` իր զիջումներով, իր հակազգային քաղաքականությամբ։ Ոչ մի բան չի կորչում, ոչ մի հանցանք անհատույց չի մնում` իր գրպանից չի հատուցում, հատուցում է ազգի գրպանից։

Հայ-թուրքական հարաբերություններում եւ Ղարաբաղի հարցի զարգացումներում տիրող իրավիճակը ածանցյալ է ահա այս պատճառներին։ Չի կարելի, այսպես կոչված` ազգային խնդիրներն առանձնացնել պետության հիմքը կազմող, պետության գոյությունը պայմանավորող գլխավոր սկզբունքներից։ Չի կարելի։ Եթե այդպես վարվենք, միշտ կսխալվենք եւ միշտ ուշացած կարձագանքենք իրադարձություններին։ Ես գտնում եմ, թող ներող լինեն, եթե Սփյուռքը ճիշտ արձագանքեր 2008 թվականի նախագահական ընտրություններին, ճիշտ արձագանքեր մարտի 1-ի իրադարձություններին, ճիշտ արձագանքեր քաղբանտարկյալների առկայության փաստին, չհանդուրժեր դրանք... ընդհակառակը եղան բազմաթիվ սփյուռքահայ կազմակերպություններ, որոնք անգամ այդ պայմաններում ողջունեցին, պաշտպանեցին, աջակցեցին Հայաստանի այդ մարդասպան իշխանություններին... Ի՞նչ ակնկալիքով, եւ ի՞նչ ստացան դրա դիմաց։ Ստացան այն, ինչ ստացան այսօր։ Եւ թող նաեւ այդ մարդիկ ընդունեն իրենց մեղքը։ Ես ուրախ եմ նշելու, որ Սոցիալ-դեմոկրատ հնչակյան կուսակցությունն այդ կառույցների մեջ չէր։

Եթե Սփյուռքը առաջնահերթ չհամարի Հայաստանի ժողովրդավարությունը, օրենքի գերակայությունը եւ կոռուպցիայի անթույլատրելիությունը, թող չզարմանան` նաեւ ազգային խնդիրներում այսուհետեւ եւս մեր գլխին շատ նոր փորձանքներ են գալու։ Ես Սփյուռքին կոչ չեմ անում խառնվել Հայաստանի ներքին գործերին` ամենեւին ոչ, ոչ էլ քաջալերում եմ Հայաստանի իշխանությունների ջանքերը` խառնվել Սփյուռքի գործերին։ Ոչ։ Թե՛ Հայաստանը, թե՛ Սփյուռքը լուրջ հավաքականություններ են, որոնցից յուրաքանչյուրը ինքը կարող է որոշել իր անելիքները։ Սակայն ո՛չ Հայաստանը անտարբեր պետք է լինի Սփյուռքի ներքին խնդիրներին, ասում եմ` չպետք է խառնվի, բայց անտարբեր չպետք է լինի, նույնը` նաեւ Սփյուռքը։ Եթե ոչ այլ բան, ապա Սփյուռքը պետք է վերաբերմունք արտահայտի Հայաստանում կատարվող ցանկացած անօրինականության, ժողովրդավարության ցանկացած սահմանազանցման, կոռուպցիայի երեւույթների ցանկացած դրսեւորման նկատմամբ։ Դա կբարձրացներ Հայաստանի իշխանությունների պատասխանատվությունը, վերահսկողության լրացուցիչ ազդակ կդառնար, եւ Հայաստանի իշխանություններն այսքան անպատասխանատու չէին կարող գործել։ Ես չեմ ուզում ծավալվել` այս հարցերի մասին ես շատ եմ խոսել։ Սա ուղղակի առիթ էր, որ ավելի շատ ծանրանամ Սփյուռք-Հայաստան հարաբերությունների վրա, եւ սա վերջին խոսքս թող լինի։

Ժողովրդավարությունը, օրենքի գերակայությունը, մաքուր, բարոյական, ոչ կոռումպացված իշխանության գոյությունը մեր բոլոր ազգային իղձերի իրականացման հիմքն է եւ անհարկի զիջումներից, պարտվողականությունից խուսափելու միակ միջոցը։ Եթե սա ազգովին չհասկանանք` Սփյուռք, Հայաստան, մենք կմնանք խակ, ոչ հասուն հասարակություն (ես չեմ ասում` ազգ, որովհետեւ որպես ազգ` ոչնչով պակաս չենք որեւէ մեկից) եւ չենք կարող ըստ արժանվույն արձագանքել ցանկացած ժամանակի մարտահրավերներին։

Ես ուզում եմ վստահություն արտահայտել, որ այն համագործակցությունը ձեր կուսակցության հետ որ ստեղծվել է վերջին 2 տարում, նույնիսկ արդեն ինստիտուցիոնալ մակարդակով` ես նկատի ունեմ Կոնգրեսը, շարունակվելու է այնքան ժամանակ, մինչեւ մենք հասնենք մեր բոլոր նպատակների իրականացմանը։
http://www.armtimes.com/3211

ՀԱՄԱՀԱՅԿԱԿԱ՞Ն, ԹԵ՞ ՀԱՅԿԱԿԱՆ ՀԻՄՆԱԴՐԱՄ

Մտավախությունները, որ հայ-թուրքական արձանագրություններից սփյուռքահայերի դժգոհությունը կարող է արտահայտվել նաեւ «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամի` նոյեմբերին կայանալիք մարաթոնի ժամանակ, գնալով մեծանում են։

Ու եթե մինչեւ վերջերս այդ մտահոգությունները հնչում էին միայն Հայաստանից, ապա երեկ արդեն դրանց աշխարհագրությունն ընդլայնվեց։ ՍԴՀԿ Ամերիկայի շրջանի վարչական մարմնի ատենապետ Համբիկ Սարաֆյանը, ով նաեւ Կալիֆոռնիայի հայկական հիմնադրամի կառավարող մարմնի անդամ է, երեկ լրագրողների հետ հանդիպմանը հայտարարել է, որ դեռեւս անցած հեռուստամարաթոնի ժամանակ, ի տարբերություն նախորդ տարիների, մեծ գումարներ ներդրողների թիվը կտրուկ պակասել է, ինչը, ըստ Սարաֆյանի, «շատ բաների հետ է կապված»։ Սարաֆյանը ասել է, որ «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամը ճգնաժամի մեջ է, ինչը կապված է ոչ միայն համաշխարհային ֆինանսական ճգնաժամի հետ։ «Հայաստանի վարած թե ներքին, թե արտաքին քաղաքականությունը դուր չի գալիս Սփյուռքին, եւ դրա համար հիմնադրամին այլեւս գումարներ չեն ցանկանում փոխանցել»,- ասել է Սարաֆյանը։ Վերջինս դա բացատրել է նրանով, որ սկզբում «գործում էր ազգային տուրքի մոտեցումը, եւ յուրաքանչյուր հայ իր պարտքն էր համարում հիմնադրամի միջոցով իր ազգային պարտքը կատարել»։ Բայց հետո, ըստ Սարաֆյանի, հիմնադրամը վերածվեց մրցարշավի։ «Ամեն մի նախագահ, որ եկավ, իր շոուն սարքեց, ու ամեն ինչ իմաստազրկվեց»,- ասել է նա։ Ուշագրավն այն է, որ Սարաֆյանի ասուլիսը համընկել էր հիմնադրամի ներկայիս գործադիր տնօրեն Արա Վարդանյանի ասուլիսի հետ, ով երեկ լրագրողներին պատմում էր այն մասին, թե ինչ լավ արդյունքներ է ունեցել հիմնադրամը անցյալ տարի եւ թե ինչ լավ է աշխատում հիմա։ Ավելին, մեզ հետ զրույցում Արա Վարդանյանը հայտարարեց, որ ինքը մտավախություն չունի, որ հայ-թուրքական արձանագրություններին Սփյուռքի բացասական արձագանքը կարող է ազդել այս տարվա հեռուստամարաթոնի վրա. «Նախ, երբ որ մենք ասում ենք, որ Սփյուռքը վատ արձագանքեց... նույնիսկ ես ինձ թույլ չեմ տալիս ասել, որ Սփյուռքը աջակցում է հիմնադրամին, քանի որ «Սփյուռք» ասածը մոտ 7 մլն հայ է, եւ ոչ ոք չի կարող ասել, թե ով ինչպես է արձագանքում, եւ ով ինչպես է գնահատում։ Երկրորդը` հիմնադրամը ոչ քաղաքական կազմակերպություն է, եւ մենք մեր բոլոր բարերարներին միշտ կոչ ենք անում մոռանալ այդ ամենը, երբ որ իրենք աջակցում են հիմնադրամին»,- ասաց Վարդանյանը։ Հիմնադրամի առաջին գործադիր տնօրեն Մանուշակ Պետրոսյանը, սակայն, իր փորձից գիտի, թե որքան զգայուն է Սփյուռքը, եւ թե քաղաքական հարցերը ինչպես կարող են ազդել հանգանակության արդյունքների վրա։ «Այն, որ Սփյուռքը իր դժգոհությունն է հայտնում հայ-թուրքական հարաբերությունների վերջին զարգացումների հետ կապված, դա շատ բնական է եւ հասկանալի. Սփյուռքը ծնունդ է Ցեղասպանության։ Եւ ես վստահ եմ, որ այդ անդրադարձը լինելու է նաեւ հեռուստամարաթոնի վրա»,- մեզ հետ զրույցում նշեց տիկին Պետրոսյանը։ Ըստ նրա, Սփյուռքի զգայուն արձագանքը նկատվեց նաեւ նախորդ հեռուստամարաթոնի ժամանակ։ «Անցյալ հեռուստամարաթոնին շատ ցածր էր սփյուռքահայության մասնակցությունը։ Իհարկե, այնտեղ ինչ-որ թվեր հռչակվեցին, բայց դրանք Հայաստանի եւ Ռուսաստանի մի քանի մեծահարուստների նվիրատվություններն էին, եւ դա մարաթոնի ելակետային գումարն էր։ Մենք, սակայն, սովորաբար մարաթոնի մասնակցությունը գնահատում եւ որոշում ենք մարդկանց քանակի մասնակցությամբ, եւ ոչ թե գումարի առումով։ Անցյալ տարի այդ մասնակցությունը, կարելի է ասել, շատ տագնապալից էր. անտարբերության հասնող չափերի։ Ես վստահ եմ, որ այս տարի կլինի ավելի վատ։ Ցավոք սրտի, այդպես կլինի»,- հավելեց տիկին Պետրոսյանը։ Ի դեպ, երեկվա ասուլիսի ժամանակ Արա Վարդանյանը, անկախ իրենից, ըստ էության` ապացուցեց, որ ասվածի մեջ ճշմարտություն կա։ Վարդանյանի խոսքերով, վերջին 3-4 տարիների ընթացքում հիմնադրամի հավաքած ամբողջ գումարի 50-60 տոկոսը նվիրաբերել են Հայաստանի եւ Ղարաբաղի բնակիչները։ Անցած տարի այդ ցուցանիշը, ըստ Վարդանյանի, հասել է 90 տոկոսի։ Այսինքն` եթե 3-4 տարի առաջ հավաքված գումարների կեսը տալիս էին սփյուռքահայերը, ապա անցած տարի, ըստ գործադիր տնօրենի, Սփյուռքից հավաքվել է ողջ գումարի 10 տոկոսը միայն։
http://www.armtimes.com/3206

19 съезд армянской социал-демократической партии

«Մանր-մունր հարցերով հացադուլ չեն անի»

Սոցիալ-դեմոկրատ հնչակյան կուսակցության ատենապետ Լյուդմիլա Սարգսյանը չի մասնակցի Կոնգրեսի առաջիկա հանրահավաքին: Նա կոտրել է ոտքը եւ ի վիճակի չի լինի ներկա գտնվել սեպտեմբերի 18-ին հրավիրված  հանրահավաքին, ինչի համար զղջում է:

«Ա1+»-ի հարցին, թե հնարավոր է, որ ՍԴՀԿ-ն որպես ավանդական կուսակցություն միանա մյուս ավանդական կուսակցության' ՀՅԴ-ի հայտարարած հացադուլին, քանի որ դիրքորոշումները հայ-թուրքական հարաբերությունների հարցում, մոտ են' Լյուդմիլա Սարգսյանը պատասխանեց. «Նման մանր-մունր հարցերով չենք նստում հացադուլի, եթե նստենք' կնստենք մինչեւ վերջ եւ ուղիղ Սերժ Սարգսյանի հրաժարականը կպահանջենք»:

Նա տրամաբանություն չի տեսնում Նալբանդյանի դեմ ակցիաների մեջ. «Ակնհայտ է, որ Նալբանդյանի մեղքի բաժինը շատ փոքր է, նա անում է այն, ինչ հրահանգվում է  վերեւից. հետեւաբար ինչ իմաստ ունի, եթե դժգոհ են, թող պահանջեն Սերժ Սարգսյանի հրաժարականը»:

Հիշեցնենք, որ ՀՅԴ 24 ներկայացուցիչ վաղը հացադուլ են անցկացնելու արտգործնախարարության եւ կառավարության շենքերի դիմաց՝ իրենց բողոքն արտահայտելով Հայաստանի եւ Թուրքիայի միջեւ նախաստորագրված արձանագրությունների դեմ։ Հացադուլավորներին նստացույցով կմիանան եւս 50 դաշնակցական։

ՍԴՀԿ ատենապետը չի հավատում ՀՅԴ-ի առաջարկած Ազգային ճակատի ստեղծմանը, եւ նրանց «շարժումը» համարում է ֆարս: Առավել եւս չի պատկերացնում իրենց, որպես ավանդական կուսակցություն, այդ ճակատում: «Մենք որպես ՀԱԿ անդամ, չեմ կարծում, որ այնտեղ անելիքներ ունենք, եւ երբեւիցե որեւէ մեկը թող չկարծի, թե ՀԱԿ-ը ավելի քիչ ազգային մոտեցումներ ունի, քան Դաշնակցությունը կամ մենք' ՍԴՀԿ-ն»,-ասաց Լյուդմիա Սարգսյանը:

«Ա1+»-ի հարցին, թե օրերս ՀԱԿ-ի տարածած հայտարարությունը շատ ավելի խիստ էր, քան ավելի շուտ արած հայտարարությունը, ինչով է դա պայմանավորված' տիկին Սարգսյանը պատասխանեց. «Երկրորդ հայտարարությունը շատ ավելի ճիշտ եւ մտածված էր, շատ ավելի մտահոգություն կար երկրորդում. առաջինը միգուցե մի քիչ շտապողականությամբ էր արվել եւ շատ-շատ մարդկանց այդ հայտարարությունը չէր գոհացրել. ես կարծում եմ երկրորդը ավելի մտահոգ եւ երկար մտածված հայտարարություն էր»:   

http://a1plus.am/am/politics/2009/09/14/lyudmila-sargsyan

«ՀԱԿ-ին դիտարկել մի ուժ, որը թերացել է ազգային հարցերում, մեղմ ասած, ազնիվ չէ»

Հայ-թուրքական նախաստորագրված արձանագրությունների վերաբերյալ ՍԴ Հնչակյան կուսակցության կենտրոնական վարչության տարածած հայտարարությունից եւ կուսակցության ատենապետ Լյուդմիլա Սարգսյանի` սեպտեմբերի 3-ին ասուլիսում հնչեցրած մտքից հետո, թե «ՍԴՀԿ-ն, մեծ հաշվով, համաձայն չէ Կոնգրեսի հայտարարության հետ», եւ նաեւ, որ «ՍԴՀԿ-ն միացել է Կոնգրեսին` երկրում սահմանադրական կարգը վերականգնելու համար», սկսեցին լուրեր շրջանառվել, թե ՍԴՀԿ-ի ու Կոնգրեսի միջեւ տարաձայնություններ են առկա, եւ որ այժմ կուսակությունը վերանայում է իր` Կոնգրեսի անդամ լինել-չլինելու հարցը:

Այս եւ այլ հարցերի շուրջ է մեր զրույցը ՍԴՀԿ ատենապետ Լյուդմիլա Սարգսյանի հետ:

- Տիկին Սարգսյան, լուրերն այն մասին, թե ՍԴՀԿ-ն պատեհապաշտական մղումներից դրդված է անդամակցել Կոնգրեսին, եւ հիմա էլ` հայ-թուրքական հարաբերությունների մասով ձեր կուսակցության ներհակ դիրքորոշումը կարող է Կոնգրեսից դուրս գալու պատճառ դառնալ, իրականությանը համապատասխանո՞ւմ են:

- Ինչ վերաբերում է պատեհապաշտությանը. ի սկզբանե ասեմ, որ երբեւիցե որեւէ մեկը Հնչակյան կուսակցությանը չի կարող մեղադրել այդ բանում: Մենք ազգային կուսակցություն ենք, մենք միշտ առաջնորդվել ենք ազգային շահերով եւ շատ դեպքերում մեր կուսակցական շահերն անտեսելով` աշխատել ենք ժողովրդի համար: Մենք բոլորս շատ լավ հիշում ենք, թե ինչ վիճակում էր երկիրը ԱԺ վերջին ընտրություններից հետո: Ակնհայտ էր, որ գործում է մի վարչախումբ, որը պատրաստ էր իշխանության մեջ իր դիրքերը պահելու համար ամեն ինչ կեղծել, ոչնչացնել, որպեսզի հետագայում եւս շարունակի թալանել ու հարստահարել հայ հասարակությանը: Բնականաբար, մենք ընտրության առաջ էինք կանգնած, եւ միակ մարդը, ում մենք տեսանք քաղաքական դաշտում, որն ի վիճակի կլիներ ժողովրդին կոնսոլիդացնելու եւ տանելու նախագահական ընտրությունների` Լեւոն Տեր-Պետրոսյանն էր: Եվ մենք առաջինը մեր աջակցությունը հայտնեցինք Առաջին նախագահի գլխավորած Համաժողովրդական Շարժմանը, եւ այսօր էլ գտնում եմ, որ դա մեր ամենաճիշտ որոշումն է եղել: Ինչ վերաբերում է հայ-թուրքական հարաբերություններին, ապա ոչ մեկի համար գաղտնիք չէ, որ Հնչակյան կուսակցությունը միշտ ունեցել է իր ուրույն տեսակետն այդ եւ ազգային այլ հարցերի վերաբերյալ: Ցեղասպանության հարցը շատ ավելի ցավոտ է մեզ համար, քան շատ-շատերի համար, որովհետեւ Հնչակյան սփյուռքը գոյացել է հենց Ցեղասպանության պատճառով, եւ մեր հազարավոր կուսակցական ընկերներ գտնվում են երկրից դուրս` միայն Ցեղասպանության հետեւանքով: Եվ հետեւաբար մենք շատ դժվար ենք համակերպվում այն իրողության հետ, որ կարելի է Թուրքիայի հետ հարաբերություններ հաստատել նախապայմաններով, ընդ որում` նախապայմաններ, որոնք Թուրքիան է պարտադրում: Եվ բնականաբար, մենք չէինք կարող լիովին համաձայն լինել Կոնգրեսի` այդ հարցում հայտնած տեսակետի հետ, որը հավաքական` ՀԱԿ անդամ 18 կուսակցությունների մեծամասնության տեսակետն է: Եվ բնականաբար, Կոնգրեսը չէր կարող առաջնորդվել զուտ Հնչակյան տեսակետով, ուստի ես ոչ մի տարօրինակ բան չեմ տեսնում նրանում, որ ՍԴՀԿ-ն հանդես է եկել իր առանձին հայտարարությամբ: Կոնգրեսն էլ, ի դեպ, երբեւիցե չի փորձել սահմանափակել մեր ազատությունը եւ չէր էլ կարող, հակառակ դեպքում մենք Կոնգրեսում չէինք լինի: Բայց, միեւնույն ժամանակ, մենք միացել ենք Կոնգրեսին` գիտակցելով, որ պետք է միասնական եւ շատ ավելի համախմբված պայքար տանել, որպեսզի հասնենք հաջողության: Պայքար` ազնիվ նպատակներով, երկրում սահմանադրական կարգը վերականգնելու համար, ինչը եւ մենք այսօր անում ենք եւ անում ենք շատ ավելի համառ: Եվ խոսակցությունները Կոնգրեսից դուրս գալու կամ մեր անդամակցությունը պասիվացնելու վերաբերյալ` լիովին անհիմն են եւ նույնիսկ ծիծաղելի:

- Տիկին Սարգսյան, հնարավոր համարո՞ւմ եք հայ-թուրքական արձանագրությունների վերաբերյալ ձեր կուսակցության տեսակետը լիովին կիսող քաղաքական այլ ուժերի, մասնավորապես` ՀՌԱԿ-ի, ՀՅԴ-ի եւ այլ ազգայնական ուժերի հետ համախմբվելու, դաշինք կազմելու հեռանկարը:

- Ինչ վերաբերում է կոնկրետ ազգային հարցերի շուրջ համախմբմանը, ապա ես մի առիթով արդեն ասել եմ, որ ՍԴՀԿ-ն պատրաստ է համագործակցել անգամ սատանայի հետ, եթե դա իրոք ազնիվ նպատակների է միտված: Ես այսօր, դժբախտաբար, չեմ տեսնում ոչ ՀՅԴ-ին, ոչ էլ ՀՌԱԿ-ին այդ դաշտում այն առումով, որ եթե այդ ուժերը քննադատելով հանդերձ հայ-թուրքական վերջին զարգացումները` չեն պահանջում այս իշխանությունների հրաժարականը, ինձ մոտ կասկած է առաջանում, որ նման կեցվածք ունեցող ցանկացած դաշինք` իշխանությունների կողմից ուղղորդված պրոյեկտ է լինելու: Իսկ ի՞նչ գործ ունի ՍԴՀԿ-ն մի պրոյեկտում, որն ուղղորդվում է իշխանությունների կողմից: Բնականաբար, ես այդտեղ համագործակցության եզրեր չեմ տեսնում: Մի բան է, եթե Սփյուռքը փորձի այդ ուղղությամբ համախմբել, եւ համատեղ հայտարարությամբ հանդես գան երեք ազգային կուսակցությունները, դա նորմալ կդիտվի: Ինչ վերաբերում է մեզ, մենք պատրաստ ենք ամեն մի առողջ ուժի հետ համագործակցելու ազգային խնդիրների շուրջ, սակայն մի դեպքում, եթե դա ուղղված չէ Կոնգրեսի դեմ: Այսինքն` ով այսօր փորձի հանդես գալ Կոնգրեսի դեմ` պառակտում մտցնելու միտումով, մենք այդպիսի ուժի կամ ուժերի հետ չենք կարող գործակցել եւ ոչ մի խնդրի շուրջ:

- «Միացում» նախաձեռնության համակարգող Ժիրայր Սեֆիլյանը օրերս շրջանառության մեջ դրեց «նոր ընդդիմության», «հայաստանակենտրոն նոր շարժման» գաղափարը` պատճառաբանելով, թե հայ-թուրքական արձանագրությունները չէին ստորագրվի, եթե ընդդիմությունը գոնե ազգային հարցերում լիներ վճռական: ՍԴՀԿ-ն, որպես ազգային կուսակցություն, համակարծի՞ք է Սեֆիլյանի առաջ քաշած գաղափարի հետ, եւ ըստ Ձեզ, առկա պայմաններում, որպես ՀԱԿ-ին այլընտրանք, հնարավո՞ր է նոր ընդդիմադիր բեւեռի ձեւավորումը:

- Երբեւէ չեմ կասկածել Ժիրայր Սեֆիլյանի ազնվության վրա, չեմ կասկածում, որ ազնիվ նպատակներ ունի, բայց ես վստահ չեմ, որ նրա շուրջ միշտ ազնիվ մարդիկ են հավաքված: Սա մեկ: Երկրորդ` այսօր ես բացառում եմ երրորդ ուժի` կամ նոր ընդդիմության ձեւավորման հեռանկարը, որը կարող է գոնե մրցակից դառնալ ՀԱԿ-ին: Ես կողջունեի, եթե նման ուժ իրոք լիներ: Դա միգուցե մրցակցությունն ավելի առողջ դարձներ եւ ավելի ուժեղացներ ընդհանուր Շարժումը: Բայց ես այսօր այդ ուժը չեմ տեսնում եւ առանձին անհատների միջոցով հնարավոր չէ նման ուժ ձեւավորել, քանի որ այսօր հայ հասարակության հույսն ու հավատը կապված է ՀԱԿ-ի հետ: Եվ փորձել Կոնգրեսին դիտարկել մի ուժ, որը թերացել է ազգային հարցերում կամ պակաս վճռական է եղել, դա, մեղմ ասած, ազնիվ չէ: Ես շատ լավ գիտեմ այն տրամաբանությունը, որով առաջնորդվում է ՀԱԿ-ը, եւ միշտ չէ, որ այդ տրամաբանությունը հասու է լինում նաեւ հայ հասարակությանը. եւ դա նորմալ է: Կգա ժամանակը, եւ մարդիկ կհասկանան, որ ավելի ազգային ուժ, քան ՀԱԿ-ն է եւ այդ թվում ՍԴՀԿ-ն, այսօր ՀՀ-ում չկա: Թող փորձեն ձեւավորել այդ` իրենց պատկերացրած ուժը, եթե ստացվի` կողջունենք: Բայց ի սկզբանե ասեմ, որ դա ձախողման է ենթարկվելու, որովհետեւ այսօր երկրում չկան այնպիսի ուժեր, որոնք իրենց շուրջ կկարողանան համախմբել լայն հասարակական զանգվածներ:
http://www.zhamanak.com/article/12756/

Համաձայն չենք

Հայ ազգային կոնգրեսի անդամ Սոցիալ-դեմոկրատ հնչակյան կուսակցության ատենապետ Լյուդմիլա Սարգսյանը երեկ լրագրողների հետ հանդիպման ժամանակ բացասական է գնահատել ՀՀ եւ Թուրքիայի միջեւ նախաստորագրված արձանագրությունները եւ հիշեցրել, որ ՍԴՀԿ կենտրոնական վարչությունը շատ խիստ հայտարարությամբ է հանդես եկել այդ կապակցությամբ։ Տիկին Սարգսյանը ասել է նաեւ, որ իրենք, մեծ հաշվով, նաեւ համաձայն չեն Կոնգրեսի կողմից տարածված ավելի մեղմ հայտարարության կոնտեքստի հետ։ «Մենք երբեւիցե մեր տեսակետը չենք թաքցրել, մենք երբեւիցե չենք փորձել կուլ գնալ Կոնգրեսի տարբեր հարցերի նկատմամբ ունեցած որոշումներին։ Այնտեղ 18 կուսակցություն կա, եւ հնարավոր չէ` բոլորի կարծիքը միեւնույնը լինի, բայց ես հարգում եմ նաեւ նրանց կարծիքը»,- ասել է տիկին Սարգսյանը։ Միաժամանակ, տիկին Սարգսյանը շեշտել է, որ հայ-թուրքական հարաբերությունների կարգավորման նման ընթացքը կասեցնելու համար գոյություն ունի մեկ ելք` Սերժ Սարգսյանի հրաժարականը։ «Միակ լավ բանը, որ կարող է նա անել, դա անհապաղ հրաժարականն է»,- հայտարարել է Սարգսյանը։
http://www.armtimes.com/2547

Միակ դուռն' ըստ ՍԴՀԿ-ի

Սոցիալ Դեմոկրատ Հնչակյան կուսակցությունն այսօր հայտարարել է, որ սոցիալական խնդիրներից բացի իրենց համար կարևորագույն խնդիր է հանդիսանում ազգայինը:

Ըստ ՍԴՀԿ-ի' կան հարցեր, որոնք պահանջում են այժմեական լուծումներ: Մասնավորապես.

«1.Արցախյան հիմնախնդիր: Նույնիսկ նվազագույն չափով վերծանված մադրիդյան սկզբունքների հակահայկական բովանդակությունը, մեզ հուշում է, որ այն հայանպաստ չէ, այն չի կարող արցախյան հիմնախնդրին արդարացի լուծում տալ և հետևաբար  մեզ համար անընդունելի է:

Արտաքին ուժերի ճնշմամբ ու ուղղորդմամբ, ոչ լեգիտիմ և այդ պատճառով խոցելի իշխող վարչակարգը իր կամքից դուրս մխրճվել է մի գործընթացի մեջ, որը, եթե անհապաղորեն չկասեցվի, գցելու է երկիրը աղետալի ծուղակի մեջ: Հայ զինվորի արյան գնով ազատագրված տարածքները, ոչ թե մանրադրամ են շուկայական առևտրի համար, այլ հանդիսանում են մեր պատմական հայրենիքի անբաժան մասը:

2. Հայ - թուրքական հարաբերություններ: Նույն պատճառաբանությամբ (լեգիտիմության բացակայությունը) ներկա բանակցային գործընթացում աղետալի ծուղակ է հանդիսանում Հայաստանի համար տխրահռչակ ճանապարհային քարտեզի դրույթների ընդունումը, որը լի է ազգային արժանապատվությունը ստորացնող, ազգային անվտանգությունը խոցելի դարձնող դրույթներով: Մինչդեռ ՍԴՀԿ-ն համոզված է, որ Ցեղասպանության ճանաչումը Թուրքիայի կողմից միակ դուռն է հայ - թուրքական հարաբերությունները նորմալացնելու ուղղությամբ»:

ՍԴՀԿ-ն գտնում է, քանզի Թուրքիան ինքն է միակողմանի նախաձեռնել Հայաստանի հետ սահմանի փակումը, ապա ինքն էլ պետք է մտածի այդ սահմանը բացելու մասին: Այլ խնդիր է, թե Հայաստանը ինչպիսի դիրքորոշում կունենա այդ պարագայում: ՍԴՀԿ-ի կարծիքով մեր երկիրը ոչ պետականորեն, ոչ էլ իրավականորեն դեռ պատրաստ չէ հայ - թուրքական սահմանի վերաբացմանը:

« Ինչպես սոցիալական, այնպես էլ ազգային խնդիրները կարող են լուծումներ ստանալ միմիայն ժողովրդավար երկրում: Ամենից առաջ անհրաժեշտ է հաստատել երկրում ժողովրդավարություն, որը հիմնարար արժեք է կուսակցության համար: Հենց այդ դրդումով էլ ՍԴՀԿ-ն մաս է կազմել համաժողովրդավարական Հայ ազգային կոնգրեսին, որը կազմաքանդման է ենթարկում իշխող ավտորիտար ռեժիմը: Միայն ժողովրդավարության հաստատմամբ, ազնիվ, հավասար մրցակցության մեջ մտնելով այլ կուսակցությունների հետ, ՍԴՀԿ-ն հնարավորություն կունենա անկաշկանդ քարոզելու և իրականացնելու իր կողմից որդեգրած գաղափարներն ու սկզբունքները»,-ասված է Սոցիալ Դեմոկրատ Հնչակյան կուսակցության վարչության հաղորդագրության մեջ:

Սփյուռքը «վիրավոր» է ՀՀ իշխանությունների վարած քաղաքականությունից

Օգոստոսի 8-ին Հայաստան ժամանած Սոցիալ-դեմոկրատ հնչակյան կուսակցության կենտրոնական վարչության ատենապետ Սեդրակ Աճեմյանը հանդիպել էր վարչապետ Տիգրան Սարգսյանին: Հանդիպման ընթացքում, ինչպես կառավարության տարածած հաղորդագրության մեջ է ասվում, կողմերը քննարկել են Հայաստանի տնտեսական զարգացմանը, գործարար միջավայրի բարելավմանն առնչվող հարցեր ու Հայաստանի տնտեսության մեջ Սփյուռքի առավել լայն ներգրավման հնարավորությունները, ինչպես նաեւ ՍԴՀԿ-ի հետ երկխոսության ու համագործակցության հնարավոր ուղիները:

Անդրադարձ էր կատարվել նաեւ Հայոց ցեղասպանության միջազգային ճանաչմանն ու Արցախի հիմնահարցի արդարացի կարգավորմանը: ՍԴՀԿ ԿՎ ատենապետի հանդիպումը իշխանության ներկայացուցչի հետ տարաբնույթ մեկնաբանությունների տեղիք տվեց քաղաքական շրջանակներում, որոնց վերաբերյալ փորձեցինք մեկնաբանություն ստանալ պրն Աճեմյանից:


- Պրն Աճեմյան, ի՞նչ նպատակ ուներ Ձեր հանդիպումը Տիգրան Սարգսյանի հետ, Դուք նախորդ տարի էլ էիք Հայաստան ժամանել, սակայն կառավարության ղեկավարի հետ որեւէ հանդիպում տեղի չունեցավ: Այս տարին առանձնահատո՞ւկ է ինչ-որ բանով:

- Նախ ասեմ, որ այդ հանդիպումը պրոտոկոլային հանդիպում էր: Առաջիկայում` սեպտեմբերի 26-ին, պետք է տեղի ունենա ՍԴՀԿ-ի հերթական համագումարը, որը որոշել ենք հրավիրել մայր հայրենիքում: Մեր վերջին համագումարը հայրենիքում եղել է 1995թ.-ին` Լեւոն Տեր-Պետրոսյանի օրոք: Որպես հայ առաջին ավանդական կուսակցություն` ՍԴՀԿ-ի համագումարը մեծ հետաքրքրություն է ներկայացնում հասարակության շրջանում եւ հատկանշական է, որ բոլորը, անկախ քաղաքական պատկանելությունից, պետք է հրավիրվեն այդ համագումարին: Ուստի` մեր հանդիպման նպատակն այն էր, որ վարչապետին եւս հրավիրենք համագումարի բացմանը, որ գա ու իր սրտի խոսքն ասի: Եթե նա ընդունի հրավերը, շատ լավ, եթե ոչ` իր գործն է:

- Պրն Աճեմյան, բոլոր դեպքերում, Ձեր հանդիպումը վարչապետի հետ շատերին տարօրինակ թվաց եւ ահա թե ինչու` ՍԴՀԿ հայաստանյան կառույցը ընդդիմության` Հայ Ազգային Կոնգրեսի անդամ կուսակցություն է, սակայն նույն այդ կուսակցության կենտրոնական վարչության ատենապետը հարաբերվում է իշխանության հետ: Նման դիտարկմանն ինչպե՞ս կարձագանքեք: Արդյո՞ք այդ այցելությամբ ինչ-որ բան է փոխվել ՍԴՀԿ-ի քաղաքական կողմնորոշման մեջ:

- Միանշանակ ոչ: Նման երեւույթ չկա, նախեւառաջ մենք` որեւէ երկրի վարիչ մարմինները, այս պարագայում էլ Հայաստանում գտնվող վարիչ մարմինը, իր տեղական քաղաքականության մեջ անկախ է: Անշուշտ կուսակցությունն ունի իր համագումարներով կայացրած որոշումների ուղեգիծը, եւ այդ ուղեգծին բոլորը պետք է ենթարկվեն: Բայց այս պարագայում ես ոչ մի քաղաքական կուրսի փոփոխություն կամ տարբերություն չեմ նշմարել մեր կուսակցության քաղաքական գծի մեջ, եւ իմ հանդիպումն էլ վարչապետի հետ` բնավ չի կարող նման բան ենթադրել:

- Իսկ վարչապետին` Ձեր համագումարին հրավիրելը կարելի՞ է դիտել որպես իշխանություն-ընդդիմություն մերձեցմանը միտված քայլ, հատկապես, որ վարչապետը նման փորձ արդեն իսկ ունի. մեկ տարի առաջ հրավիրված էր «Ժառանգություն» կուսակցության համագումարին, եւ ինչպես ինքն ասաց` եկել էր կամրջելու իշխանությանն ու ընդդիմությանը:

- Եթե նման երեւույթ ստեղծվի, Հնչակյան կուսակցությունը բավարարված կզգա իրեն: Որովհետեւ այդ մերձեցումը, կարծում եմ, որ շահավետ կլինի մեր երկրի, պետականության համար, եւ մի քիչ էլ ժողովրդին ուշադրություն դարձնելու քաղաքականության հիմքը կդրվի այդպիսով: Սակայն դա երկուստեք` իշխանության եւ Կոնգրեսի որոշելու խնդիր է: Մենք` որպես կուսակցություն, գործակից ենք Կոնգրեսին` ի դեմս Լեւոն Տեր-Պետրոսյանի: Ասեմ նաեւ, որ մենք արտասահմանյան մեր կառույցներով Կոնգրեսի մասին չէ, որ այսօր խոսում ենք, այլ` Լեւոն Տեր-Պետրոսյանի, որովհետեւ նրա հետ մեր կապը նոր չէ, ու պետք է պահպանենք այնքան ժամանակ, քանի դեռ մենք լուրջ քաղաքական գործակցություն ունենք: Բայց ասեմ, որ մենք որեւէ խնդիր չունենք հանդիպել այս կամ այն գործչի հետ, եթե այդ հանդիպումը ի նպաստ մեր երկրի շահի ու պետականության է:

- Իսկ վարչապետն ինչպե՞ս արձագանքեց ձեր դիտողությանը` կապված Սփյուռք-Հայաստան միասնական քաղաքականության բացակայության հետ, հատկապես, որ հանդիպման ժամանակ քննարկել եք հայրենիք-սփյուռք համագործակցության հարցը:

- Շատ, այսպես ասած` վերնագրեր բացվեցին խոսակցության ժամանակ, բայց մենք լուրջ փոխադարձ հարաբերության մեջ համաձայնության չեկանք: Մասնավորապես շոշափեցինք Ցեղասպանության հարցը, եւ դա միակ խնդիրն է, որով զինված է ամբողջ Սփյուռքը: Այս օրերին սփյուռքահայությունը վիրավոր է Հայաստանի կողմից վարվող ոչ միասնական քաղաքականության պատճառով: Չէ՞ որ մենք անընդհատ հայրենի իշխանավորների շուրթերից լսում ենք միասնաբար գործելու, մեկ ազգ, մեկ տուն լինելու, մեր երկրի արտաքին խնդիրներին միասնաբար լուծում տալու մասին խոսքեր, բայց, դժբախտաբար, իրականությունն այլ բան է փաստում: Մասնավորապես` վերջին շրջանում տեղի ունեցած զարգացումները` հայ-թուրքական հարաբերությունների հետ կապված, խորը նիհիլիզմ են առաջացրել Սփյուռքում: Ներկայիս Սփյուռքը համակված է Ցեղասպանության խնդրի լուծմամբ եւ այդ ուղղությամբ ունի հստակ մշակված ռազմավարություն: Մինչդեռ Հայաստանի նախագահը այդ ռազմավարության կոնցեպցիային դեմ գնացող խնդիր բարձրացրեց` կապված Ցեղասպանության հարցն ուսումնասիրող պատմաբանների հանձնաժողով ստեղծելու հետ, եւ այն հայտարարությունը, որը ստորագրվեց Ցեղասպանության տարելիցի նախօրեին: Այսօր արար աշխարհը զարմացած է դրանից, եւ Հայոց ցեղասպանությունը ճանաչած պետությունների առաջ մենք տկար դուրս եկանք: Մենք պետք է կամաց-կամաց դուրս գանք այդ տկարությունից, իսկ դրա համար հայտարարությունները, որոնք այդ կապակցությամբ արվում են, պետք է ազգովի արվեն եւ ոչ թե անհատական մակարդակի: Պետք է համազգային մարմնով նստենք եւ որոշումներ կայացնենք, եւ ոչ թե միայն ՍԴՀԿ-ն կամ Դաշնակցությունը, կամ մեկ այլ կուսակցություն, որովհետեւ Ցեղասպանության հարցը լոկ նեղ կուսակցական, նեղ քաղաքական հարց չէ, այլ` ազգային: Մենք փորձեցինք ահա սա բացատրել պարոն վարչապետին, եւ մեր առաջ քաշած շեշտադրումներից շատերին նա հավանություն տվեց: Հատուկ ուզում եմ ընդգծել նաեւ, որ եթե Ցեղասպանության հարցը օրակարգից դուրս գա, ապա Սփյուռքը կարող է փլվել, մինչեւ որ նոր իրավիճակներ, երեւույթներ ստեղծվեն, որպեսզի կարողանանք հայությանը հայ պահենք արտասահմանյան հողի վրա:

- Պրն Աճեմյան, ժամանակ առաջ հայ ավանդական կուսակցություններից մեկը` ՀՌԱԿ-ը պառակտվեց, ինչում, ըստ շրջանառվող լուրերի, մեծ է ՀՀ վարչապետի ներդրումը: Ի՞նչ եք կարծում` ձեր կուսակցության նկատմամբ վարչապետի կողմից ցուցաբերված հետաքրքրությունը հնարավո՞ր է նման հեռահար նպատակներ ունի: Այլ կերպ ասած` ՍԴՀԿ-ն իմունիտետ ունի՞ դիմակայել հնարավոր պառակտումներին:

- Մենք ցավում ենք, որ պառակտում է տեղի ունեցել այն կուսակցության մեջ, որին մենք համարում ենք քույր կազմակերպություն: Բայց ես ձեռնպահ կմնամ այդ պառակտումը վարչապետին վերագրելու հարցում, դա կոռեկտ չի լինի իմ կողմից: Ցավոք, պառակտումն արդեն կայացած փաստ է, եւ ՀՌԱԿ կենտրոնական վարչությունը ամեն ինչ անում է` միավորելու կուսակցությունը: Եթե ՍԴՀԿ-ն կարող է այդ հարցում օգտակար լինել, ապա մենք կստանձնեք այդ առաքելությունը:

- Ձեր խոսքերից հետեւո՞ւմ է, որ ՍԴՀԿ-ն ամուր կառույց է եւ այն հնարավոր չի լինի պառակտել, տրոհել, եթե նույնիսկ նման ցանկություն ունենա Հայաստանի որեւէ բարձրաստիճան պաշտոնյա:

- Մենք, իսկապես, գնալով ամրանում եւ կուռ ենք դառնում, եւ մեզ տրոհելը հեշտ չի լինի` անգամ մեծ ցանկության պարագայում: Տա Աստված, իհարկե:

Զրուցեց` Հեղինե Մանուկյանը
http://www.zhamanak.com/article/12555/

Քաղաքական նոր փուլի նախաշեմի՞ն

Երեկ Լեւոն Տեր-Պետրոսյանի գլխավորությամբ Կոտայքի մարզի Հրազդան քաղաք ու Վանատուր գյուղ Հայ Ազգային Կոնգրեսի առաջնորդների ու ակտիվիստների այցելությամբ մեկնարկեցին Հայ Ազգային Կոնգրեսի մարզային այցելությունները: Նրանց թվում էր նաեւ ՍԴՀԿ ատենապետ Լյուդմիլա Սարգսյանը: Ներկայացնում ենք մեր զրույցը նրա հետ:

-Գո՞հ եք հրազդանցիների ընդունելությունից:

- Թերեւս այս պահով չէ, որ պիտի գնահատեմ հրազդանցիներին: Նրանք մշտապես մեր Շարժման առաջամարտիկներն են եղել: Անկոտրում կամքով մինչեւ վերջ մեզ հետ են եւ առ այսօր որեւէ հիմք չի եղել` կասկածելու այդ մարդկանց վճռականությանը, որ նրանց նպատակները միանշանակ ազնիվ են եւ ուղղված են երկրում սահմանադրական կարգի հաստատմանը: Այսօր առավել քան գոհ եմ նրանց ընդունելությունից, ակտիվությունից, նվիրվածությունից: Վանատուրում հայտնաբերեցի, որ Սասուն Միքայելյանի նկատմամբ իշխանությունների վարքագիծը Հրազդանում նոր հերոսներ է ծնում: Ես տեսա այնտեղ պատանիներ, ովքեր վճռականությամբ լցված մտածում են` ինչպես պայքարել ռեժիմի դեմ երկրում կարգ ու կանոն հաստատելու համար: Վստահ եմ, որ մի քանի տարի հետո Սասունի նման տասնյակ հերոս տղաներ կլինեն էնտեղ: Վանատուրցիների, հրազդանցիների ոգին անկոտրում է, հիացած եմ այդ ժողովրդով:

- Ի՞նչ նպատակ ունեն Կոնգրեսի մարզային այցելությունները:

- Նախ` մենք պարտավոր ենք այցելել բանտերում գտնվող մեր հերոս ընկերների ընտանիքներին, ծանոթանալ նրանց հոգեվիճակին եւ սոցիալական վիճակին: Պիտի ասեմ, որ նրանք բոլորը հպարտանում են իրենց հերոսներով, իրենց ամուսիններով, որոնք այսօր ճաղերից այն կողմ են: Երկրորդ նպատակը` մարզերի ընդհանուր վիճակի, մարզի ժողովրդի հոգեվիճակի, պրոբլեմների հետ ծանոթանալն էր, նաեւ` Կոնգրեսի մարզային գրասենյակները ակտիվացնելը:

- Տիկին Սարգսյան, հնարավո՞ր է կրկնվում է 2007-ի սցենարը, երբ հենց մարզային այցելությունները հիմք դրեցին հանրահավաքային պայքարի կուլմինացիային:

- Ես չեմ ասում, որ 2007թ. սցենարն է կրկնվում, բայց չեմ բացառում, որ կուլմինացիա լինելու է: Երկրում ծանր իրավիճակ է` եւ սոցիալական, եւ քաղաքական, եւ որեւէ մեկը չի կարող ասել, թե վաղը մենք որ երկրում ենք ապրելու, ինչպիսի իրավիճակ կլինի, հետեւաբար պետք է պատրաստ լինել մեր երկրի, պետականության շահերը պաշտպանելուն: Իսկ այսօր իրականում այդ շահերը պաշտպանողը Հայ Ազգային Կոնգրեսն է, նրան աջակցող կուսակցություններն են եւ իրական ընդդիմությունն է:

- Գաղտնիք չէ, որ ժողովրդի մեջ որոշակի ապատիա կա: Ինչպե՞ս եք պատրաստվում կրկին «արթնացնել» ժողովրդին:

- Ես չեմ կարծում, որ ժողովուրդը քնած է: Ժողովուրդը կարող է Շարժման ողջ տրամաբանությունը չհասկանալ եւ պարտավոր էլ չէ հասկանալ, որովհետեւ ամեն ինչ չի, որ մատուցվում է ժողովրդին, սակայն այդ ամենը Շարժման ընդհանուր տրամաբանության մեջ է: Ես որեւէ ապատիա չեմ տեսնում: Ամենացավալին այն կլինի, եթե ժողովուրդը կորցնի հավատը ընդդիմության նկատմամբ: Ես նման կորուստ չեմ տեսնում, դա կարող է լինել մի պարագայում` եթե մարդիկ սկսեն ողջունել իշխանությունների քայլերը: Իսկ դա բացառվում է այս պարագայում: Հետեւաբար կգա ժամանակը, եւ ժողովուրդը, որ մի պահ հանգիստ է վերցրել, նորից կաշխուժանա եւ մեզ հետ միասին կշարունակի պայքարը երկրում սահմանադրական կարգ հաստատելու ուղղությամբ:

- Ասել է թե` համոզվա՞ծ եք, որ հնարավոր է արթնացնել պայքարի ոգին:

- Ես որեւէ խնդիր չեմ տեսնում մեր ժողովրդի հետ: Մեր ժողովուրդը գիտակից ժողովուրդ է, հասկանում է երկրում ստեղծված վիճակը, որ գործող նախագահը չի տիրապետում իրավիճակին, որ նրան տարբեր պարտադրանքներով ստիպում են քայլեր կատարել ԼՂ գործընթացում:

- Կոնգրեսի մարզային հանդիպումները շարունակակա՞ն են լինելու, քաղաքական իրավիճակ փոխելու խնդի՞ր է դրված:

- Այսօր շատ բան կախված է երկրից դուրս տեղի ունեցող զարգացումներից: Նայած, թե ԼՂ հիմնախնդրի լուծման հետ կապված ինչ իրավիճակ կստեղծվի սեպտեմբերին: Չեմ կարող ասել` ինչ հետեւողականությամբ դա կարող է լինել, բայց մի քանի մարզեր մենք հաստատ պիտի այցելենք եւ դրանից հետո արդեն կորոշենք, թե ինչ ձեւով շարունակենք մեր այցելությունները: Դա արդեն հետագայի խնդիր է:

- Տեղեկություններ կան, որ օգոստոսին հնարավոր է արտահերթ հանրահավաք լինի` ԼՂ գործընթացի զարգացումների առթիվ...

- Ես չեմ հաստատում այդ տեղեկությունը, բայց նաեւ` չեմ բացառում: Ամեն ինչ կախված է իրավիճակից: Ոչ ոք չի կարող ասել, թե վաղը մենք ինչ երկրում կարթնանանք եւ ինչ իրավիճակ կլինի: Պատրաստ պիտի լինենք ճիշտ արձագանքելու յուրաքանչյուր իրավիճակին եւ կարողանանք կազմակերպել ժողովրդին, եթե դրա անհրաժեշտությունը լինի:

- Իսկ սեպտեմբերի 18-ին ի՞նչ է սպասվում: Ընդհանրապես սեպտեմբերի 18-ը սկիզբ լինելո՞ւ է ինչ-որ գործընթացի:

- Կարող ենք նաեւ էդպես համարել: Ամեն դեպքում` աշունը թեժ է լինելու:

- Քաղաքական նոր փո՞ւլ է սկսվում:

- Կարծում եմ` այո:

Թուրքիան օգնո՞ւմ է ույգուրներին

ՍԴՀԿ-ն, ելնելով իր ավելի քան 120-ամյա քաղաքական փորձից, «անհրաժեշտ է համարում իրազեկել հայ ժողովրդին ինչ հայատյաց ծրագրեր գոյություն ունեն այսօր և ինչ վտանգավոր մարտահրավերներ են նետված համայն հայությանը»:

«Թուրքիայի և Ադրբեջանի քաղաքական ղեկավարության կողմից առաջ քաշած ՙՄեկ ազգ` երկու պետություն՚ կարգախոսը ամենևին էլ մակերեսային ու պոպուլիստական չի: Սա իրականում հին պանթուրքիստական ծրագրի նորացված ձևն է: Պանթուրքիզմի` թուրքացեղ ժողովուրդների մեկ պետության մեջ միավորելու ծրագրին փոխարինելու եկավ նեոպանթուրքիզմը` նույն ժողովուրդների պետությունների Եվրոմիության տիպի կազմավորման ծրագիրը, Թուրքիայի քաղաքական պատրոնաժի ներքո: Իսկ այն թրքացեղ ժողովուրդները, որոնք մինչ այսօր դեռ չեն ձեռք բերել ինքնիշխանություն, Թուրքիայի օգնությամբ սրընթացորեն սկսել են պայքարել անկախություն ձեռք բերելու ուղղությամբ, որպեսզի տեսանելի ապագայում համալրեն վերոհիշյալ կազմավորումը: Այդպիսի նպատակ է հետապնդում, մասնավորապես, ույգուրների վերջին ընդվզումները Չինաստանում:

Այսպիսով, առաջին հայացքից կարծես ժամկետ անց, արդիականությունը կորցրած պանթուրքիստական ավանդական ծրագիրը, որի համաձայն թրքացեղ ժողովուրդների միասնական հայրենիքը ընդգրկում է մի հսկայական տարածք (կիսալուսին), ձգված Բալկաններից մինչև Մանջուրիա և Չինաստանից մինչև Սառուցյալ օվկիանոս, այսօր ստանում է նոր ոգի ու շունչ կերպարանափոխվելով ՙՄեկ ցեղ` տարբեր պետություններ՚ կարգախոսի ներքո: Եվ եթե ավանդական պանթուրքիզմը նախատեսում էր խոչընդոտ հանդիսացող հայերի համար արյունալի ցեղասպանություն, ապա արդիականացված նեոպանթուրքիզմը նախատեսում է հայերի համար այս անգամ սպիտակ անարյուն եղեռն` տնտեսական, մշակույթային, քաղաքակրթական, ժողովրդագրական ահաբեկչության միջոցով:

Թուրքիային պանթուրքիստական կամար ստեղծելու ճանապարհին այդքան խանգարող հայկական սեպը Ղարաբաղի հանձնումով անհետ կորելու է հսկայական նոր պանթուրքիստական պարկի հատակին, ինչը չափազանց վտանգավոր է ոչ միայն Հայաստանի, այլև Իրանի (Ատրպատականի հատված), Վրաստանի (Աջարիա, Ջավախք) համար: Եվ մեր երկրի բոլոր միջազգային շփումները արտաքին աշխարհի հետ և այդ թվում հնարավոր մուտքը Եվրոպա իրականացվելու է այդ պարկի միանձնյա տիրոջ` Թուրքիայի միջոցով, ինչին աշխարհաքաղաքական խոշոր խաղացողները ելնելով Հայաստանի այսօրվա քաղաքական ղեկավարության անճարակությունից ու թուլությունից, դեմ չեն:

Այսպիսի անմխիթար ճակատագիր է սպասվում Հայաստանին ու Արցախին, եթե Մոսկվայում Սերժ Սարգսյանը ստորագրի նախատեսվող համաձայնությունը, իսկ քիչ անց էլ Անկարայում վավերացնի նախապայմաններով լի չարաբաստիկ հայ - թուրքական հաշտեցման ճանապարհային քարտեզը»,-ասված է հայտարարության մեջ:

ՍԴՀԿ-ն կոչ է անում ողջ հայ ժողովրդին, ներառյալ արցախահայությանն ու Սփյուռքին պահանջել Սերժ Սարգսյանի անհապաղ հրաժարականը:

«ՍԴՀԿ-ն միաժամանակ զգուշացնում է, որ ներկա հանցավոր ռեժիմը տեսնելով, որ իշխանությունը նույն ձևով պահել հնարավոր չէ, կփորձի շուտափույթ ստեղծել նոր կեղծ ընդդիմություն, որը ՙհայրենասիրական՚ դրոշի ներքո կաշխատի փոխարինել ձախողված պետական ջոջերին դրանով իսկ ապահովվելով վերջիններիս վերարտադրությունը իշխանական ղեկի մոտ:

Հայրենակիցներ` վերջին մեկուկես տարվա ընթացքում ՀԱԿ-ը բազմիցս զգուշացրել էր, որ ոչ լեգիտիմ նախագահը խոցելի է և բնականաբար խամաճիկ է դառնում Մեծ տերությունների ձեռքին: Ցավոք ամեն ինչ ունի իր գինը և այդ գինը վճարելու պահն է եկել. այն է` Հայաստանի և Արցախի անկախությունը: Այս օրհասական պահին կա միայն մեկ լուծում` պահանջել ոչ լեգիտիմ նախագահի հրաժարականը, քանզի միայն ազգովի ընտրված նախագահն է իվիճակի լուծելու Հայաստանի և Արցախի ապագայի խնդիրը»,-նշված է Սոցիալ-դեմոկրատ Հնչակյան կուսակցության Վարչության հայտարարության մեջ:

Չկա ֆաշիզմ` չկա էմիգրացիա

Սփյուռքում բազմաթիվ կառույցներ ունեցող ՍԴՀԿ-ում, ավելի, քան այլ կուսակցություններում, տեղյակ են, թե ինչպես է իրականում հայկական սփյուռքը վերաբերվում Հայաստանյան ներքաղաքական զարգացումներին։

Եւ դա այն դեպքում, երբ տարեցտարի արտասահման մեկնող հայերի թիվը ավելանում է` մեծացնելով սփյուռքում ապրողների թիվը։ Համահնչակյան կենտրոնական վարչության քաղաքական հարցերով խորհրդատու Գուրգեն Եղիազարյանը մեզ հետ զրույցում պատմում էր, թե ինչպես է իրականում հայկական սփյուռքը տեղեկանում հայաստանյան խնդիրների մասին։ «Նա, ով եղել է արտասահմանում, գիտի, թե սփյուռքի մեր եղբայրները, քույրերը ինչպես են կարոտախտով «հարցաքննում» Հայաստանից մեկնած ցանկացած մարդու։ Նրանց համար ամեն ինչ հետաքրքիր է, այնպես որ, իրենք ամենափոքր մանրուքների մասին անգամ տեղյակ են։ Եւ հակաիշխանական այն ալիքը, որ վերջերս բարձրացավ սփյուռքում, հենց այդ ինֆորմացիայի արդյունքն էր, քանի որ վերջին 10 տարվա ընթացքում հազարավոր, տասնյակ հազարավոր մարդիկ հայտնվեցին սփյուռքում»,- նշեց Եղիազարյանը` հավելելով, որ ինքն էլ ունի նման տասնյակ բարեկամներ եւ ընկերներ, ովքեր, չհամակերպվելով այս իշխանությունների հետ կամ հալածվելով նրան կողմից, լքել են Հայաստանը։ «Մեկ օրինակ` իմ ընկերներից Սամվել Սահակյանը, ով ինձ հետ աշխատում էր անվտանգության մարմիններում, ով ժամանակին Կարեն Դեմիրճյանի թիկնազորի պետն էր եւ ինձ հետ միասին ընդդիմադիր էր, մի քանի տարի առաջ ստիպված հեռացավ հայրենիքից` քաղաքական հալածանքների պատճառով։ Նա, որ իրեն չէր կարող պատկերացնել հայրենիքից դուրս, ընտանիքի եւ երեխաների համար ունեցած վախից` ստիպված մեկնեց, եւ հիմա, կարծեմ` Հոլանդիայում է։ Ուշագրավն այն է, որ ինձ կալանավորելուց հետո` մարտի 2-ին, իրավապահ կոչվածները գնացել են Սամվելի հասցեով եւ խուզարկություն արել նրա տանը, այն դեպքում, երբ նա մի քանի տարի է` արտասահմանում է գտնվում։ Սա ընդամենը մեկ օրինակ է, բայց կարող եմ բերել բազմաթիվ օրինակներ` իմ ընկերներից, բարեկամներից, նրանց բարեկամներից»,- պատմում էր Եղիազարյանը։ Վերջինիս խոսքերով, սակայն, նրանք, ովքեր քաղաքական պատճառներով լքում են հայրենիքը, սփյուռքում շարունակում են զբաղվել քաղաքականությամբ։ «Սփյուռքում ՍԴՀԿ ակտիվի մի մասը համալրված է այն մարդկանցով, ովքեր վերջին տասնամյակի ընթացքում հայտնվել են արտասահմանում։ Սփյուռքի մեր եղբայրներն ու քույրերը ամեն օր տեղեկանում են այս խամաճիկ դատավորների վարած դատերից, թե ինչպես են անմեղ քաղբանտարկյալների վրա գործեր սարքում, որ անցել է մեկ ու կես տարի, բայց մինչեւ այսօր մարտի 1-ի զոհերի դահիճները բացահայտված չեն։ Եւ այս ամենը արդարացի զայրույթ է առաջացնում սփյուռքում»,- նշեց Եղիազարյանը։ Պարոն Եղիազարյանը նաեւ հիշեցրեց` եթե 90-ականներին ՀՀ-ն իր գենոֆոնդից զրկվում էր պատերազմի դաշտում, այսօր զրկվում է արտագաղթի հաշվին։ «Բայց ես կարող եմ վստահ ասել` աշնանը կլինի իշխանափոխություն եւ այն ժամանակ դուք ականատես կլինեք միգրացիայի, թե ինչպես են հազարավոր մարդիկ վերադառնալու հայրենիք։ Վերցրեք 30-ականների ֆաշիստական Գերմանիան, նայեք էմիգրացիայի ցուցանիշները եւ վերցրեց 50-ականների քանդված Գերմանիան ու տեսեք, թե ինչպես են մարդիկ վերադառնում նույն Գերմանիա։ Այսինքն` կա ֆաշիզմ` կա էմիգրացիա, չկա ֆաշիզմ` չկա էմիգրացիա, կա միգրացիա»,- նշեց Եղիազարյանը։

Հ.Գ. Ի դեպ, ՀՀ տարածքային կառավարման նախարարության Միգրացիոն գործակալության տվյալներով, 2008-ի հունվար-դեկտեմբերին Հայաստանից մեկնածների թիվը 23 հազարով ավելին է եղել, քան ժամանածների թիվը։ Իսկ ահա 2007 թվականին այդ տարբերությունը մոտ 8 անգամ քիչ էր` 3 հազար երկու հարյուր։
http://www.armtimes.com/6918